Jak pan ocenia perspektywy chińskiego rynku?

- Nie ulega wątpliwości, że jest to przeogromny rynek, bogaty, dający możliwość plasowania produktów do bardzo wielu różnorodnych grup klientów. Od towarów bardzo prostych choć solidnych, ale takich na które może pozwolić sobie klient niezamożny, po bardzo wyrafinowane towary luksusowe, kierowane do najbardziej wymagających odbiorców. Trzeba jednak pamiętać o licznych specyfikach tego rynku. Zaczynając od sposobu nawiązywania kontaktów i rozpoczęcia negocjacji, wyczucia intencji partnera, po bezproblemowe i zadowalające obie strony realizowanie i obsługiwanie kontraktu. Dodatkowo ogrom rynku i jego znaczące zasoby finansowe zbyt często wydają się nam ostatecznym gwarantem powodzenia realizacji transakcji.

Mamy jednak negatywne doświadczenia z chińskimi partnerami biznesowymi.

- Niestety, jak uczą całkiem niedawne doświadczenia, istotnym dla tego rynku okazują się również ryzyka pozaekonomiczne, klasyfikowane do grona politycznych. Bywa, że nawet duże i silne finansowo podmioty nie realizują swoich zobowiązań, a przedstawiana tego argumentacja, choć często rozbudowana i niejednokrotnie wręcz poetycka, sprowadza się do "nie bo nie". W konsekwencji myśląc o biznesie powinniśmy koniecznie zadbać o zabezpieczenie transakcji - czy to ubezpieczenie kredytu kupieckiego, czy to ubezpieczenie plasowanej tam inwestycji - od ryzyka politycznego.

MSZ rozpoczął projekt promocji Polski w krajach Ameryki Południowej. Jak pana zdaniem wygląda ten rynek i jakie są jego perspektywy. Czy polscy przedsiębiorcy powinni interesować się tak odległymi rynkami?

- Zdecydowanie tak. Ostatnie lata przyniosły silny wzrost kluczowych dla tego regionu gospodarek. Dało to w oczywisty sposób impuls do rozwoju również pozostałych krajów. W konsekwencji Ameryka Południowa okazuje się obiecującym ale i zróżnicowanym rynkiem, gdzie powodzeniem cieszyć się będzie wiele dóbr o charakterze konsumpcyjny i inwestycyjnym. Podobnie jak w przypadku omawianych wcześniej Chin mamy tu możliwość plasowania towarów o zróżnicowanym poziomie kombinacji zaawansowania i ceny - odpowiednio dopasowanych do potrzeb pozyskanych odbiorców. Pojawiające się czasem obawy, że nasze towary pochodzić będą, dla tamtejszych kupujących, ze zbyt odległego i egzotycznego kraju, rozwiewają przedsiębiorcy od lat obecni w Ameryce Południowej. Mówią oni, że doskonale jest tam rozpoznawana i jednocześnie wysoko uznana marka "produkt z Unii Europejskiej". Interesującym rozwiązaniem, przynajmniej na początek, może być kooperacja z podmiotem już dostarczającym na tamtejsze rynki. Myśląc o ryzyku dotyczącym Ameryki Południowej pamiętajmy, że w porównaniu z Chinami bardziej istotnym będzie ryzyko ekonomiczne - handlowe, mniejszym zaś polityczne. I oczywiście też nie zapominajmy o zabezpieczeniu transakcji.